डायना ब्लेटर । रबिन मेडिकल सेन्टरको डाक्टरहरूको एक टोलीले मुटु प्रत्यारोपण गरिएका एक बिरामीमा सफलतापूर्वक आपत्कालीन माइट्रल भल्भ मर्मतको प्रक्रिया सम्पन्न गरेको छ। यो प्रक्रिया मुटु प्रत्यारोपण गरिएका बिरामीमा यसअघि विश्वभर दुई पटक मात्र भएको थियो र कार्डियोजेनिक शकको अवस्थामा भएको बिरामीमा भने यो कहिल्यै प्रयास गरिएको थिएन।
दुई महिनाअघि साइमन फिशलरलाई गम्भीर मुटु फेलियर र कार्डियोजेनिक शकको अवस्थामा रबिन मेडिकल सेन्टरको कार्डियाक इन्टेन्सिभ केयर युनिटमा भर्ना गरिएको थियो। कार्डियोजेनिक शक एक यस्तो अवस्था हो जहाँ मुटुले शरीरका लागि पर्याप्त रगत पम्प गर्न सक्दैन।
४७ वर्षीय फिशलरको पहिले नै असामान्य चिकित्सा इतिहास थियो। १४ वर्षको उमेरमा, मुटुको गम्भीर रोगका कारण उनले मुटु प्रत्यारोपण गराएका थिए।
जब उनी अस्पताल आइपुगे, “साइमनको अवस्था तीव्र रूपमा बिग्रिएको थियो र वास्तवमा, उनी हाम्रो लागि एक आपत्कालीन विपत्तिको रूपमा प्रस्तुत भएका थिए,” अस्पतालको क्याथेटेराइजेसन इन्स्टिच्युटका प्रमुख प्रा. लेओर पर्लले द टाइम्स अफ इजरायललाई जापानको क्योटोबाट टेलीकन्फरेन्समा भने। “मायोकार्डियम, मुटुको मांसपेशीले काम गर्न छोडेको थियो, र माइट्रल भल्भ, जसले बायाँ भागका दुईवटा कोठा, बायाँ एट्रियम र बायाँ भेन्ट्रिकललाई छुट्याउँछ, त्यो गम्भीर रूपमा चुहिन थालेको थियो।”
पर्लले फिशलर “धस्रिरहेका थिए” भने।
“उनको रक्तचाप निरन्तर घट्दै गयो र हामीले सबै टोलीलाई बोलाएर अन्तिम उपायको रूपमा केही गर्ने निर्णय गर्यौँ,” पर्लले भने।
क्याथेटेराइजेसन ल्याबका वरिष्ठ चिकित्सक डा. एमोस लेभी, इकोकार्डियोग्राफीका प्रमुख डा. यारोन शापिरा, इको ल्याबका वरिष्ठ चिकित्सक डा. बेन कोहेन, र हार्ट फेलियर सर्भिसका प्रमुख डा. बेन-बेन अब्राहमसँग मिलेर डाक्टरहरूले आपत्कालीन प्रक्रिया गरे।
‘धड्किरहेको मुटु’को मर्मत
फेमोरल शिरा हुँदै मुटुसम्म पुगेर, टोलीले दाहिने भागबाट बायाँ भागमा जान सेप्टममा प्वाल पार्न विशेष सुई प्रयोग गर्यो, र अन्ततः सम्भवतः सबैभन्दा कम आक्रामक तरिकाले धड्किरहेको मुटुमा माइट्रल मर्मत गर्यो।
“प्राविधिक रूपमा, यो तत्कालै धेरै सफल भयो भन्ने हामीलाई थाहा थियो,” पर्लले भने। “तर यसको प्रभाव कहिलेकाहीं अप्रत्याशित हुन्छ। यो सधैं काम गर्दैन, तपाईँको सीप र तयारी जस्तोसुकै भए पनि, किनभने घटनाहरू हुन्छन्। यो एक जैविक प्रणाली हो।”
फिशलर केही घण्टाभित्रै नाटकीय रूपमा सुधारिए। भोलिपल्ट, उनलाई भेन्टिलेटरबाट निकालियो र आफैँ सास फेर्न थाले। त्यसको दुई दिनपछि, पर्लले भने, “उनी उठे र अस्पतालबाट डिस्चार्ज भए। त्यसैले हामी साँच्चै खुशी थियौँ।”
“हामी सबैले बिरामीलाई घनिष्ट रूपमा चिन्थ्यौँ किनभने उनको वर्षौंदेखि हाम्रो मुटु प्रत्यारोपण र मुटु फेलियर टोलीले उपचार गरिरहेका थिए,” पर्लले भने। “हामी हाम्रा बिरामीहरूसँग धेरै नजिक छौँ, विशेष गरी जो यति धेरै वर्षसम्म उपचारमा छन्। हामी उनको परिवारलाई पनि चिन्छौँ, र आशा छ, उनको अगाडि धेरै वर्षहरू छन्।”
“म डाक्टरहरूको टोलीप्रति धेरै आभारी छु, धेरै आभारी छु,” फिशलरले हालै गोलान हाइट्सको किबुज एल्रोममा रहेको आफ्नो घरबाट द टाइम्स अफ इजरायललाई कुरा गर्दै भने।
उनी पेताह टिकभामा रहेको रबिन मेडिकल सेन्टरको मुटु फेलियर सेवाको हेरचाहमा थिए र उनको डाक्टरहरूले अनुमान गरेभन्दा दशकौँ बढी बाँचेका थिए।
“तर मलाई थाहा थियो कि कुनै दिन मलाई समस्या आउनेछ,” उनले भने।
मुटु प्रत्यारोपण
इजरायल हार्ट सोसाइटीको अनुमान अनुसार, इजरायलमा करिब १,८०,००० मुटु फेलियरका बिरामी छन्, वा देशको १.०१ करोड नागरिकमध्ये करिब १.८%। जब मुटु फेलियर खराब हुन्छ र उन्नत औषधि उपचार वा शल्यक्रियात्मक हस्तक्षेपले नियन्त्रण गर्न सकिँदैन, तब मुटु प्रत्यारोपणको विकल्पबारे विचार गरिन्छ।
राष्ट्रिय प्रत्यारोपण केन्द्रको तथ्यांकअनुसार, इजरायलमा प्रत्येक वर्ष सामान्यतया ३० देखि ४० वटा मुटु प्रत्यारोपण गरिन्छ। हाल, करिब ९७ जना मानिस मुटु प्रत्यारोपणको प्रतीक्षामा छन्।
मुटु प्रत्यारोपण गर्ने आधाजसो मानिसहरू प्रक्रियापछि १० वर्षभन्दा बढी समय बाँच्छन्। चिकित्सा र प्रत्यारोपण हेरचाहमा भएका प्रगतिहरूले गर्दा धेरैभन्दा धेरै मानिसहरू २० देखि ३० वर्ष वा सोभन्दा बढी समयसम्म बाँच्छन्।
मे महिनामा, इजरायलमा पहिलो दुई कृत्रिम मुटुहरू सफलतापूर्वक प्रत्यारोपण गरिएका थिए। पहिलो जेरुसेलमको हदासाह ऐन केरेम अस्पतालमा र चार दिनपछि, दोस्रो सफल कृत्रिम मुटु प्रत्यारोपण रमात गानको शेबा मेडिकल सेन्टरमा भएको थियो।
“मेरो शरीरसँग यति लामो समयसम्म मिलेर काम गरेको मुटु पाउनु मेरो लागि ठूलो सौभाग्य थियो,” फिशलरले भने।
“डाक्टरहरूले मेरो लागि गरेको सबै कुरालाई शब्दमा वर्णन गर्न धेरै गाह्रो छ,” उनले थपे। “यो एक चमत्कार मात्र हो।”
अनुवादित लेख द टाइम्स अफ इजरायलबाट साभार गरिएकाे हाे ।
इजरायल नेपाल संवाददाता